Poštanska i telegrafska služba

Banat od 1716. do 1721. godine funkcionisao je na celoj teritoriji Vojna pošta. Dana 7. februara 1721. godine vojna pošta pretvorena je u redovnu državnu poštu i stavljena pod državnu upravu. U novoj Palanci postavljen je upravnik pošte i činovnik za prevoženje pošte. Dana 1. jula 1722. godine objavljena je prva Carska poštanska služba. Na osnovu ove Uredbe, celokupna vlast poštanskom službom i saobraćajem imala je Dvroska komora.

1723. godine u Novopalanačkom distriktu primljena je uredba o kambijaturama¹, a 1727. godine osnovan je u Beloj Crkvi Poštanski ured i postavljen je upravnik pošte. Stanici je dodeljeno 6 pari konja. Prem propisu iz 1734. godine poštarska i kambijatutna stanica Beloj Crkvi dobila je 12 konja s tim što je pored tog Distriktna uprava stavila na raspolagenje dve dobre kočije sa po tri do četiri konja i dva kočijaša.

Godine 1774. Bela Crkva uključena u Vojnu granicu, zadržala je poštansku i kambijaturnu stanicu koja je i nadalje bila podređena Višem poštanskom nadleštvu u Temišvaru, a njeno izdržavanje padalo je na teret kameralne uprave.

1782. godine, Banatska generalna komanda dostavila je dve odluke. Mesto direktora i upravnika pošte morala su se ubuduće popunjvati oficirim i podoficirima koji imaju naročite zasluge, sposobnost i znanje jezika.

1799. godine, prema popisu, Poštanski ured u Beloj Crkvi imao je 34 jutara zemlje (oranice i livada).

24. marta 1850. godine Magistrat je izvestio Poštansku direkciju u Temišvaru o promeni upućivanja i prijema pošte. Direkcija pošte je odobrila da se prijem pošte obavlja tri puta sedmično: nedeljom, sredom i petkom ujutru, a odašiljanje vrši ponedeljkom, četvrtkom i subotom ujutru u okviru poštanske veze između Temišvara i Bele Crkve.


Telegrafska služba

Prva električni telegraf otvoren je u Požunu, a 26. decembra 1847. godine spojena ista sa Bečom. Dana 15. oktobra 1858. godine, otvorena je u Beloj Crkvi telegrafska stanica čiji je vod uspostavio vezu sa celom zemljom. Ova stanica delovala je odvojeno od redovne pošte i smeštena u posebnoj zgradi.


¹ Kambijatura (ital. cambiatura) poštanske stanice sa menjanjem konja; menični račun; menjanje pošte, italijanska putnička pošta.


Literatura:

- Mileker Srećko, Istorija Banatske vojne granice (1764.-1873.), sa nemačkog preveo Dakić Vladimir, Pančevo, 1926. godina

- Šteger Rudolf, Bela Crkva u XVII i XIX veku, komorski vojno-graničarski period, Matica Srpska, Novi Sad, SIZ za kulturu opštine Bela Crkva, Novi Sad - Bela Crkva, 1982. godina