Braničevski okrug (RS)


Braničevski upravni okrug se nalazi u severoistočnom delu Srbije. Obuhvata grad i opštine: Grad Požarevac, Opština Kostolac, Opština Veliko Gradište, Opština Golubac, Opština Malo Crniće, Opština Žabari, Opština Petrovac na Mlavi, Opština Kučevo i Opština Žagubica. Sredinom XIX veka, u vreme osamostaljivanja srpske države, Požarevac postaje, pored Kragujevca, druga prestonica kneza Miloša Obrenovića.

Požarevac

Grad Požarevac je jedan od gradova u Republici Srbiji. Nalazi se u centralnoj Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. grad zauzima površinu od 482 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 35313 ha, a na šumsku 2179 ha).

Centar grada je gradsko naselje Požarevac. Gradu Požarevcu pripadaju: Opština Požarevac i Gradska opština Kostolac.

Kostolac

Gradska opština Kostolac je jedna od dve gradske opštine grada Požarevca, zajedno sa opštinom Požarevac.

Naselje: Klenovnik, Kostolac, Ostrovo, Petka i Selo Kostolac.

Veliko Gradište

Veliko Gradište je grad i sedište opštine Veliko Gradište u Braničevskom okrugu.

Istorija

U Rimsko doba na mestu današnjeg Gradišta, na putu od Viminacijuma (Kostolca) prema Kuppei (Golupcu) nalazilo se važno rimsko utvrđenje Pinkum Pincum. Prema nekim nalazima Pinkum je u to vreme bio važan rudarski centar, odnosno mesto u kome se prikuplja ruda i transportuje dalje prema drugim rimskim gradovima.

Sudeći prema opekama, koje se ovde mogu naći, u Gradištu su bili stacionirani delovi Sedme Klaudijeve rimske legije.

S obzirom na njegov geografski položaj u Pinkumu i okolini stalno su se smenjivali osvajači. Huni su ga osvojili i spalili između 441. i 443. godine naše ere. U njegovoj obnovi pominje se Justinijan I.

Gradište se prvi put pominje u Ravaničkoj povelji od 1381. godine, kojom knez Lazar ostavlja 13 sela u Peku manastiru Ravanici, među kojima i Gradište.

Napredak ovog kraja prekida se padom Despotovine pod tursku vlast. Stanovništvo se pred turskim terorom povlači u brdovite krajeve. Zbog toga, prema Jovanu Cvijiću, današnje stanovništvo ove opštine i čitavog Braničevskog kraja ima veoma malo potomaka srednjovekovnih braničevskih starosedelaca.

Geografski položaj

Veliko Gradište se nalazi u severoistočnom delu Srbije, u podnožju Karpata, nedaleko od ulaska u Đerdapsku klisuru. Leži na 1.059. kilomertu desne obale toka Dunava (koji je prirodna granica sa Rumunijom) sa jedne, i ušća Peka u Dunav sa druge strane. U njegovoj neposrednoj blizini, na 3km od centra grada, nalazi se poznato turističko odredište Srebrno jezero.

Golubac

Opština Golubac je jedna od opština u Republici Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 368 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 15083 ha, a na šumsku 16554 ha).

U opštini pored naselja Golubac ima još 23 naselja, Barič, Bikinje, Braničevo, Brnjica, Vinci, Vojilovo, Dvorište, Dobra, Donja Kruševica, Dušmanić, Žitkovica, Klenje, Krivača, Kudreš, Maleševo, Miljević, Mrčkovac, Ponikve, Radoševac, Sladinac, Snegotin, Usije i Šuvajić.

Malo Crniće

Malo Crniće je nerazvijena opština u Braničevskom okrugu u istočnoj Srbiji.

Opština Malo Crniće prostire se u dolini reke Mlave u plodonosnoj ravnici Stig. Po obodu opštine se nalaze brda, počeci Homoljskih planina. Nadmorska visina je između 89 i 350 metara. Ravničarski deo opštine zauzima 18.613 hektara (70%), a brežuljkasti deo 7.977 hektara (30%).

U opštini vlada umereno-kontinentalna klima. Prosek letnjih temperatura je 20,5°S, a zimskih 1,23°S. Najviše kiše padne u maju i junu, a najmanje u septembru. Oko 90% voda teče prema reci Mlavi, a 10% prema Peku. U opštini postoje 2 jezera: Zaova i Zmajevac. Teritorija je slabo pošumljena tako da su udari vetra tipično jaki (košava).

Žabari

Opština Žabari je jedna od opština u Republici Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 264 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 21963 ha, a na šumsku 1628 ha).

Centar opštine je naselje Žabari. Opština Žabari se sastoji od 15 naselja: Žabari, Aleksandrovac, Brzohode, Viteževo, Vlaški Do, Kočetin, Mirijevo, Oreovica, Polatna, Porodin, Svinjarevo, Sibnica, Simićevo, Tićevac i Četereže.

Petrovac na Mlavi

Opština Petrovac na Mlavi je jedna od opština u Republici Srbiji. Nalazi se u centralnoj Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 655 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 48374 ha, a na šumsku 12773 ha).Sedište opštine je grad Petrovac na Mlavi. Opština Petrovac na Mlavi se sastoji od 34 naselja.

Mreža naselja je ravnomerno razvijena sa relativno uravnoteženom koncetracijom stanovništva, izuzimajući planinske delove opštine.

Teritorija opštine Petrovac ima razvijenu hidrografsku mrežu (Mlava, Busur, Vitnovnica, Šetonjska reka).Na ovoj teritoriji se se odavno ukrštali važni putevi koji su vodili prema moravskoj dolini i dolinom Mlave prema Dunavu. Na desetom kilometru od Petrovca prema Žagubici nalazi se bušotina iz koje izvire termomineralna voda temperature 40 stepen celzijusovih koja pripada grupi oligomineralnih, sulfidnih homeotermi.

Kučevo

Opština Kučevo je jedna od opština u Republici Srbiji. Nalazi se u centralnoj Srbiji i spada u Braničevski okrug. Po podacima iz 2004. opština zauzima površinu od 721 km² (od čega na poljoprivrednu površinu otpada 35009 ha, a na šumsku 35915 ha).

Naseljena mesta u opštini: Blagojev Kamen, Brodica, Bukovska, Velika Bresnica, Voluja, Vuković, Duboka, Zelenik, Kaona, Kučajna, Kučevo, Lješnica, Mala Bresnica, Mišljenovac, Mustapić, Neresnica, Rabrovo, Ravnište, Radenka, Rakova Bara, Sena, Srpce, Turija, Ceremošnja, Cerovica i Ševica.

Žagubica

Opština Žagubica je opština u Braničevskom okrugu u centralnoj Srbiji. Opština zahvata gornji deo doline Mlave i razdvojena na dva dela, pobrđe i planinski obod. Glavni i središnji deo predstavlja Žagubička kotlina čiji je niži deo prosečne nadmorske visine oko 300 metara. Drugi, manji i niži deo je Krepoljinsko-krupajska kotlina, sa nižim delom oko 220 metara nadmorske visine. Između kotlina je pobrđe. Najveći deo kotlinskog oboda sa zapadne, severne i severoistočne strane lučno zatvaraju niže Gornjačke (do 825m) i Homoljske planine (do 940 m) do Omana (963 m), dok joj južni i istočni obod čine viši i strmiji delovi Beljanice (1339 m) i masiv Crnog vrha (1043 m).

Naselje opštine: Žagubica, Bliznak, Breznica, Vukovac, Izvarica, Jošanica, Krepoljin, Krupaja, Laznica, Lipe, Mali kamen, Medveđica, Milanovac, Milatovac, Osanica, Ribare, Selište, Sige i Suvi Do.

Literatura:

www.wikipedia.org



TM

TM